Actueel

Waarom wel Houston en niet Zuidoost Azië?

Categorie: Actueel
Geschreven: donderdag 31 augustus 2017 23:18
Gepubliceerd: donderdag 31 augustus 2017 23:18
Geschreven door Miriam

 

 moesson de Volkskrant

Wel eens gehoord van de Construal Level Theory? Ik in elk geval niet. Zij werd genoemd op de NOS-site vandaag. Men voelt zich kennelijk toch wel verplicht om uit te leggen, waarom we zo weinig horen over de Moesson-ramp in Zuidoost Azië en overspoeld worden met nieuws over Harvey. Hou me ten goede, wat er in Houston en omgeving gebeurt, is niet niks en verdient onze aandacht. Maar de overstromingen in Myanmar en Bangladesh  hebben al meer dan vijftienhonderd levens geëist en miljoenen mensen dakloos gemaakt. Er is honger, dorst, armoede en geen hulp.

 

Die  Construal lLevel Theory dus, die is gebaseerd op vier factoren en verklaart waarom we hier zo weinig horen over die verschrikkelijke ramp. Enny Das, hoogleraar Communicatie en Beïnvloeding aan de Radboud Universiteit legt het zo uit: De menselijke interesse is beperkt en onbewust kijken wij naar het volgende:

Fysieke nabijheid: hoe dichtbij gebeurt iets op de wereldkaart?
Sociale nabijheid: hoe dichtbij staan de mensen die getroffen zijn?
Tijdelijke nabijheid: hoe lang geleden is iets gebeurd?
Hypothetische nabijheid: is het echt gebeurd, of blijft het bij 'wat als'?

De eerste factor, nabijheid is natuurlijk relatief. De Verenigd Staten liggen niet naast de deur, maar Myanmar is nog verder van ons bed. Het klinkt erg cru, maar kennelijk werkt dat zo in onze geest. De sociale nabijheid dan. Die factor herken ik uit de literatuurwetenschap. We kunnen ons beter verplaatsen in een persoon die op ons lijkt, zeg maar. In eenzelfde wereld leeft. De derde factor, waar het om tijd gaat, daar kan ik me schuldig over voelen. Die moessonregens zijn al een maand aan de gang. De media hebben het vast wel gemeld, maar het is min of meer langs me heen gegaan. En niet alleen omdat het ver weg was of het mensen uit een andere cultuur betrof, maar ook nog eens omdat het daar vrijwel elk jaar gebeurt. Zijn wij zo afgestompt, dat we dan denken, laat maar? Is het minder erg als zo veel mensen elk jaar lijden onder natuurrampen?

De vierde factor, hypothetische nabijheid, is hier niet van toepassing. Nu is die moesson nog niet eens het enige. In hetzelfde gebied heeft één bevolkingsgroep het extra zwaar. De Rohingya’s namelijk. Het is een islamitische minderheid in het voor het grootste deel Boeddhistische  Myanmar, die zwaar gediscrimineerd wordt, de Rohingya’s hebben nauwelijks rechten. Velen zijn gevlucht naar Bangladesh, waar ze al vanaf de jaren negentig onder erbarmelijke omstandigheden in kampen verblijven. In oktober vorig jaar hebben Rohingya-rebellen een paar kleine aanvallen uitgevoerd op grensposten. Die zijn beantwoord met moordpartijen, verkrachtingen en etnische zuiveringen van de kant van het leger van Myanmar.

De situatie nu is voor de Rohingya’s vreselijk. Bangladesh weigert hen nog op te nemen. Zo’n achttienduizend mensen zitten vast tussen Bangladesh en Myanmar, in het grensgebied. Tel daar de moessonregens bij op, die in veertig jaar niet zo hevig zijn geweest. Het mag ver van ons bed zijn en ze mogen niet op ons lijken, maar moeten we ons hun lot niet toch aantrekken?

Ik verwacht geen collecte voor Houston, de Amerikanen kunnen zichzelf wel helpen. Maar de Rohingya’s? Die hebben ons nodig, ver weg of niet. Misschien kunnen ze in Delft ook wat voor daar bedenken.

Miriam Vaz Dias